Với số lượng học sinh phổ thông và sinh viên các trường đại học, cao đẳng lớn, Thái Nguyên xác định phòng, chống ma túy trong học đường là nhiệm vụ thường xuyên, liên tục. Trong đó, trang bị kiến thức, kỹ năng nhận diện nguy cơ và tự bảo vệ cho người học được xem là giải pháp quan trọng để ngăn chặn ma túy từ sớm, từ xa.
Nhận diện nguy cơ từ môi trường mạng
Lực lượng Công an phường Tích Lương tổ chức tuyên truyền cho học sinh Trường THPT Gang Thép
Năm học 2025 - 2026, toàn tỉnh có 975 cơ sở giáo dục với hơn 433.000 học sinh. Riêng hệ thống Đại học Thái Nguyên và các trường cao đẳng có trên 86.000 học sinh, sinh viên. Với đặc điểm năng động, dễ tiếp cận công nghệ và mạng xã hội, người trẻ có nhiều cơ hội tiếp cận tri thức, nhưng cũng đứng trước nguy cơ bị các đối tượng lợi dụng, lôi kéo sử dụng ma túy bằng những phương thức ngày càng tinh vi.
Theo Công an tỉnh Thái Nguyên, qua công tác nắm tình hình, nguy cơ ma túy xâm nhập học đường vẫn hiện hữu thông qua mạng xã hội, các hội nhóm trực tuyến, quan hệ bạn bè và hoạt động vui chơi, tụ tập. Đáng chú ý, ma túy có thể bị ngụy trang trong các sản phẩm có hình thức giống đồ ăn, thức uống, thuốc lá điện tử hoặc hàng hóa tiêu dùng, khiến người trẻ dễ mất cảnh giác nếu thiếu kiến thức nhận diện.
Thực tế đó đặt ra yêu cầu công tác tuyên truyền không chỉ dừng ở việc cảnh báo tác hại của ma túy, mà cần giúp học sinh, sinh viên nhận biết thủ đoạn lôi kéo, biết cách từ chối và chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ khi gặp tình huống nguy cơ.
Thời gian qua, Công an tỉnh đã phối hợp với ngành Giáo dục và các cơ sở đào tạo triển khai nhiều hoạt động tuyên truyền, giáo dục phòng, chống ma túy; đồng thời tăng cường nắm tình hình trong và xung quanh trường học, kịp thời phát hiện, xử lý các hành vi liên quan đến ma túy. Công an tỉnh đã tổ chức tuyên truyền tại 5 trường đại học thành viên thuộc Đại học Thái Nguyên với hơn 2.000 sinh viên tham gia; phối hợp với Cục C04 (Bộ Công an) và Sở Giáo dục và Đào tạo tổ chức Cuộc thi “Trường học không ma túy” tại 6 trường THPT.
Tại Trường THPT Gang Thép, phường Tích Lương, công tác phòng, chống ma túy được duy trì thường xuyên. Năm học 2026 - 2027, trường có 1.456 học sinh. Nhà trường phối hợp với Công an phường tuyên truyền, phổ biến pháp luật, tổ chức ký cam kết xây dựng trường học không ma túy; lồng ghép nội dung phòng, chống ma túy, thuốc lá điện tử và tệ nạn xã hội trong môn Giáo dục kinh tế và pháp luật, các tiết sinh hoạt đầu giờ và hoạt động giáo dục phù hợp. Thầy Dương Xuân Hải, Hiệu trưởng Trường THPT Gang Thép cho biết: Nhà trường thường xuyên phối hợp với lực lượng Công an trong bảo đảm an ninh, trật tự và giáo dục pháp luật cho học sinh. Trong năm học 2025 - 2026, Nhà trường tổ chức 4 đợt tuyên truyền; đồng thời lắp đặt hệ thống camera tại khu vực xung quanh trường để hỗ trợ công tác bảo đảm an ninh, trật tự. Đội thanh niên xung kích cũng được phát huy vai trò trong tuyên truyền, vận động bạn bè cùng xây dựng môi trường học đường an toàn.
Việc kết hợp tuyên truyền, giáo dục với các giải pháp bảo đảm an ninh và phát huy vai trò của học sinh góp phần hình thành ý thức tự phòng ngừa, giúp mỗi em hiểu rõ trách nhiệm của bản thân trong việc nói không với ma túy.
Tăng cường công tác phối hợp gia đình - nhà trường - xã hội
Trường THPT Khánh Hòa phối hợp với Công an phường Quan Triều tổ chức Hội nghị ký cam kết thực hiện phong trào “Trường học An toàn - Không ma túy - An toàn Giao thông” năm học 2026 - 2027
Tại Trường THPT Khánh Hòa, phường Quan Triều, công tác phòng ngừa ma túy được chú trọng thông qua sự phối hợp giữa nhà trường và lực lượng chức năng.
Thầy Nguyễn Văn Bắc, Hiệu trưởng Trường THPT Khánh Hòa cho biết: Nhà trường thường xuyên phối hợp với Công an phường Quan Triều tuyên truyền, giáo dục để học sinh hiểu rõ tác hại của ma túy, nâng cao cảnh giác trước những thủ đoạn lôi kéo, dụ dỗ.
Bên cạnh kiến thức, Nhà trường chú trọng trang bị kỹ năng tự bảo vệ, nâng cao ý thức “nói không với ma túy” cho học sinh. Theo thầy Bắc, sự phối hợp giữa gia đình, nhà trường, Công an và chính quyền địa phương là yếu tố quan trọng để phòng ngừa nguy cơ ma túy xâm nhập học đường. Khi các bên duy trì trao đổi thông tin, kịp thời nắm bắt những biểu hiện bất thường và phối hợp xử lý, nguy cơ có thể được phát hiện trước khi dẫn đến hậu quả.
Cùng với những giải pháp đang triển khai, thời gian tới, công tác phòng, chống ma túy học đường tại Thái Nguyên được định hướng theo phương châm phòng ngừa từ sớm, phù hợp với từng lứa tuổi.
Trong đó, việc nâng cao kỹ năng nhận diện ma túy “núp bóng”, kỹ năng tự bảo vệ trên môi trường mạng cần tiếp tục được chú trọng. Học sinh, sinh viên cần được hướng dẫn cách nhận biết những lời mời gọi bất thường, không nhận đồ ăn, thức uống, thuốc lá điện tử hay các sản phẩm không rõ nguồn gốc từ người khác; đồng thời biết tìm kiếm sự hỗ trợ từ cha mẹ, thầy cô hoặc lực lượng chức năng khi phát sinh tình huống đáng ngờ.
Bên cạnh công tác tuyên truyền, lực lượng chức năng tiếp tục chủ động nắm tình hình, kiên quyết đấu tranh với các đối tượng mua bán, cung cấp, tổ chức sử dụng hoặc lôi kéo học sinh, sinh viên sử dụng trái phép chất ma túy. Mục tiêu đặt ra là xây dựng môi trường học đường an toàn, không ma túy; không để học sinh, sinh viên trở thành người sử dụng, bị lôi kéo hoặc mắt xích trong hoạt động của tội phạm ma túy.
Phòng, chống ma túy học đường không thể chỉ trông chờ vào những buổi tuyên truyền riêng lẻ, mà cần trở thành nội dung thường xuyên trong giáo dục pháp luật, kỹ năng sống và xây dựng văn hóa học đường. Khi học sinh có kiến thức, kỹ năng tự bảo vệ; gia đình chủ động đồng hành; nhà trường và lực lượng chức năng phối hợp chặt chẽ, mỗi nguy cơ sẽ có thêm cơ hội được nhận diện, ngăn chặn từ sớm. Đây là nền tảng quan trọng để xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, giúp học sinh, sinh viên yên tâm học tập và phát triển toàn diện.